Birinchi CRM tizimlarida mijozlar haqidagi barcha ma'lumotlar kartalar shaklida edi. Aslida bu kompaniyaning kontragentlari haqidagi asosiy ma'lumotlar mavjud bo'lgan kartoteka edi.
Bunday kartotekaning klassik namunasi Rolodex edi - mijozlarning aloqa vositalari saqlanadigan kartalar katalogi. Rolodexga ma'lumotni faqat maxsus shaklda qo'lda qo'shish mumkin edi.
1970-yillarda butun dunyo kompaniyalarida shaxsiy kompyuterlardan foydalanish boshlandi va meynfreym - katta xotira resurslariga ega juda samarali universal serverlar davri keldi.
Eski Rolodex meynfreymda ishlagan paytda, Dallasda biznesni avtomatlashtirish inqilobi tayyorlanayotgan edi. 1986 yilda Pet Sallivan va Mayk Muni "ACT" tizimini yaratdilar. Automated Contact Tracking nomi tizimning qobiliyatlarini to'liq tasvirlamadi - aslida bu savdo jarayonini boshqarish va mijozlar bilan o'zaro aloqa uchun dasturiy ta'minot edi.
CRM funksionallik jihatidan juda harakatchan - biznesning yangi talablari doimiy ravishda rivojlanishni rag'batlantiradi. Foydalanuvchilarni tinglash va tizimni aynan ularga kerak bo'lgan yo'nalishda rivojlantirish kerak.
80-yillarning o'rtalarida marketing davri boshlanadi. Tarixda birinchi marta ma'lumot savdo strategiyasiga integratsiya qilina boshladi. O'sha paytda G'arbiy Yevropa va AQSh biznesi tushundi: mijozlarga yaxshiroq xizmat ko'rsatadigan va ular bilan o'zaro munosabatlar o'rnatadigan kompaniya savdo qiladi va daromad oladi.
90-yillarning boshlari allaqachon butun dunyoda korxona resurslarini rejalashtirish davri edi — qattiq raqobat sharoitida xarajatlarni optimallashtirish muammosi birinchi o'ringa chiqdi. CRM (Customer Relationship Management) atamasi 1995 yilda qo'llanila boshlandi.
1984 yilda Tomas Zibel ismli shaxs bir kompaniya tomonidan ishga qabul qilindi va ko'p o'tmay dasturiy ta'minot distribyutori etib tayinlandi. Zibel nafaqat savdo menejeri yoki trener, balki eng qisqa vaqt ichida xodimlar orasida eng yaxshilardan tanlandi. Aytgancha, uning karyera siri juda oddiy edi: boshqalardan farqli o'laroq, u barcha nuanslarni murakkab texnik tildan oddiy inson tiliga osonlikcha tarjima qilardi. Bunday muvaffaqiyat Zibelni top-menejer lavozimiga ko'tardi.
Uch yil o'tgach, Zibel marketing bo'yicha direktor etib tayinlandi va muammoga duch keldi - uning xodimlari mijozlar haqidagi yomon tuzilgan ma'lumotlar tufayli kuch, vaqt va resurslarini yo'qotayotgan edi. Samaradorlikni zudlik bilan bartaraf etish kerak edi va Zibel savdo menejerlarining mijozlar bilan o'zaro aloqasini osonlashtirish maqsadini ko'zlagan dastur tayyorladi. Uning bu ishi ijobiy natija berdi.
1989 yilda Zibel rahbariyatga bu avtomatlashtirilgan savdo axborot tizimini tashqi mijozlarga sotishni taklif qildi. Taklifga rad javobini olgan Zibel ta'til oldi va o'z ulushini sotib, boshqa kompaniyaga qaytmadi.
U 1993 yilda sobiq marketolog Patrisiya Xauz bilan hamkorlik doirasida o'z kompaniyasini ta'sis etdi. Zibel mijozlar bilan muloqot, biznesning turli sohalariga talab, ehtiyojlarni o'rganish va biznes-talablarni to'plashga katta vaqt sarfladi. Bu tadqiqot ishi edi, uning natijasi savdo vakillari, sotuvchilar va qo'ng'iroq markazlari o'rtasida mijozlar haqida ma'lumot tarqatadigan va kuchli ma'lumotlar bazasiga asoslangan murakkab dasturiy ta'minot edi. Yechim mijozning turli menejerlarda takrorlanish muammosini 100% bartaraf etdi, afzalliklar haqida ma'lumot to'plashga yordam berdi, marketing maqsadlari uchun ishladi.
Aynan Zibel CRM tizimga biz hozir KPI, loyallik dasturi, mijoz analitikasi deb ataydigan vositalarni tatbiq etdi. U nafaqat CRM sotardi, u unda ishladi va o'z mijozlar bazasida g'oyalarini sinab ko'rdi, har kuni CRMdan to'g'ri foydalanib qanchalik o'sish mumkinligini isbotladi.
Bugungi kunda bozorda ko'plab CRM tizimlar mavjud. Ba'zilari tarixga o'z nomini yozib qo'ydi, ba'zilari esa shunchaki o'tmishda qoldi. Tarix davom etmoqda.
Biz sizga eng so'nggi yangiliklar tatbiq etilgan va mamlakatimizda yetakchi kompaniyalarning e'tirofiga sazovor bo'lgan CRM tizimimizni taklif qilamiz!




















































